Kinh doanh không chỉ là một nghề
Có một thời tôi tin rằng kinh doanh là một nghề. Nghề thì có giờ làm việc, có chỉ tiêu, có chiến lược, có thắng thua. Hết giờ thì về nhà, gác lại mọi thứ. Nhưng càng đi sâu, tôi càng nhận ra mình đã nhầm. Kinh doanh không phải là một phần của đời sống. Nó là cách ta sống.
Tôi nhìn lại hành trình của Phạm Thành Long và hiểu ra một điều: thầy không “làm kinh doanh”. Thầy sống theo một phong cách mà ở đó kinh doanh chỉ là biểu hiện tất yếu.
Từ những buổi họp BNI thấm đẫm tinh thần Giver Gains , đến triết lý “Gã ăn mày giàu có” , rồi tư duy bao vây chiến lược trong bảo hộ nhãn hiệu , tất cả đều có chung một mạch ngầm: con người phải đủ lớn thì doanh nghiệp mới đủ bền.
Phạm Thành Long và quan niệm: Kinh doanh không phải cuộc chiến, mà là cách tồn tại
Khi tôi thôi nhìn thị trường như một đối thủ
Trước đây, tôi bước vào thương trường với tâm thế phòng thủ. Ai cũng là đối thủ. Ai cũng có thể lấy mất khách hàng của mình. Tôi tập trung vào việc nhanh hơn, rẻ hơn, mạnh hơn. Tôi tưởng đó là bản lĩnh.
Nhưng trong môi trường BNI, khi triết lý Giver Gains được thực hành như một phản xạ tự nhiên , tôi bắt đầu nghi ngờ cách nhìn cũ của mình. Nếu cứ giành giật, liệu có bao giờ đủ? Nếu cứ đo thành công bằng việc hơn người khác, liệu có bao giờ bình an?
Phạm Thành Long không tranh giành. Thầy xây hệ sinh thái. Thầy kết nối. Thầy đặt câu hỏi để hiểu người khác trước khi nói về mình. Tôi nhận ra kinh doanh không phải là giành phần hơn. Kinh doanh là tạo ra phần đủ lớn để nhiều người cùng đi.
Kinh doanh là phong cách sống kỷ luật
Nhìn vào hành trình của thầy, từ đi bộ xuyên Việt đến triathlon, tôi hiểu một điều: phong cách sống quyết định phong cách kinh doanh. Một người không kỷ luật trong đời sống cá nhân khó có thể xây dựng hệ thống bán hàng kỷ luật. Một người không quản trị được sức khỏe mình thì sớm muộn cũng trả giá bằng doanh nghiệp.
Tôi từng muốn doanh nghiệp mình tăng trưởng gấp đôi, nhưng lại không chịu tăng gấp đôi sự kỷ luật của chính mình. Tôi muốn đội nhóm bán hàng tuân thủ quy trình, nhưng bản thân tôi lại ra quyết định theo cảm xúc. Khi soi vào triết lý sống của Phạm Thành Long, tôi thấy rõ sự thiếu nhất quán của mình.
Kinh doanh là phong cách sống ở chỗ đó. Bạn sống tùy tiện, doanh nghiệp sẽ tùy tiện. Bạn sống có cấu trúc, hệ thống sẽ hình thành.
Bài học tôi học được từ triết lý “Gã ăn mày giàu có”
Buông bớt cái tôi để giữ lại tự do
Có một giai đoạn tôi kiếm được nhiều tiền hơn trước, nhưng lại thấy thiếu nhiều hơn trước. Thiếu tự do. Thiếu thời gian. Thiếu cảm giác mình đang làm chủ. Khi đọc và nghe về “Gã ăn mày giàu có” , tôi bắt đầu hiểu nghèo đi về bản ngã không phải là mất mát. Đó là điều kiện để giàu lên về nhận thức.
Tôi đã sống nhiều năm để chứng minh. Chứng minh mình thành công. Chứng minh mình đúng. Nhưng chính việc chứng minh ấy khiến tôi không dám giao quyền, không dám chuẩn hóa hệ thống, không dám thừa nhận mình cần thay đổi.
Khi tôi thôi cố tỏ ra giỏi nhất trong đội sale, tôi bắt đầu xây Sales Playbook. Khi tôi thôi tự hào vì mình chốt được hợp đồng lớn nhất, tôi bắt đầu tách vai trò trong đội nhóm bán hàng. Khi tôi thôi coi mình là trung tâm, hệ thống bắt đầu vận hành trơn tru hơn.
Giàu có, tôi nhận ra, không phải là tích lũy thêm. Đôi khi là buông bớt đi.
Nhìn thương hiệu như một tài sản sống
Tư duy bao vây chiến lược trong bảo hộ nhãn hiệu của Phạm Thành Long khiến tôi thay đổi cách nhìn về doanh nghiệp. Nhãn hiệu không phải tờ giấy pháp lý. Nó là lãnh thổ. Là không gian mà nếu không quy hoạch sớm, người khác sẽ chiếm mất.
Tôi bắt đầu áp dụng tư duy ấy vào hệ thống bán hàng. Nếu không chuẩn hóa quy trình ngay từ đầu, sau này sửa chữa sẽ tốn gấp nhiều lần. Nếu không thiết kế KPI rõ ràng, đội nhóm sẽ tự phát triển theo hướng khó kiểm soát. Nếu không xây dựng văn hóa từ sớm, sau này văn hóa sẽ do sự ngẫu nhiên quyết định.
Phong cách sống dài hạn tạo ra phong cách kinh doanh dài hạn. Người sống chắp vá sẽ kinh doanh chắp vá. Người sống có chiến lược sẽ kinh doanh có chiến lược.
Kinh doanh là phong cách sống: Từ cá nhân đến hệ thống
Tư duy hệ thống bắt đầu từ cách bạn sống một ngày
Tôi từng nghĩ hệ thống bán hàng là thứ phức tạp: phần mềm CRM, KPI, quy trình chốt sale. Nhưng rồi tôi hiểu hệ thống đầu tiên là cách tôi bắt đầu một ngày. Tôi có rõ mục tiêu không? Tôi có kỷ luật với thời gian không? Tôi có dám đối diện với sai lầm của mình không?
Khi người chủ sống không có cấu trúc, doanh nghiệp khó có cấu trúc. Khi người chủ thiếu nhất quán, đội nhóm khó nhất quán.
Phạm Thành Long không nói nhiều về “bí quyết”. Thầy nói về nguyên tắc. Nguyên tắc sống, nguyên tắc kinh doanh, nguyên tắc lãnh đạo. Và nguyên tắc ấy được thực hành mỗi ngày, không phải chỉ trên sân khấu.
Từ người bán giỏi đến người xây hệ thống
Có lẽ thay đổi lớn nhất của tôi là chuyển vai trò. Tôi không còn muốn là người bán giỏi nhất công ty. Tôi muốn là người xây dựng hệ thống bán hàng có thể nhân bản. Tôi không còn muốn được khen vì làm nhiều. Tôi muốn được công nhận vì đã thiết kế cấu trúc để người khác làm tốt.
Khi tôi nhìn kinh doanh như phong cách sống, tôi không còn chạy theo kết quả ngắn hạn. Tôi quan tâm đến thói quen, đến tư duy, đến cách đội nhóm vận hành khi không có tôi. Tôi quan tâm đến việc doanh nghiệp có phụ thuộc vào một cá nhân nào đó hay không.
Và tôi hiểu một điều rất rõ: khi doanh nghiệp còn phụ thuộc vào người chủ để bán hàng, đó chưa phải là doanh nghiệp có hệ thống.
Kết luận: Phạm Thành Long và hệ quy chiếu cho người làm kinh doanh
Phạm Thành Long không chỉ là luật sư, không chỉ là doanh nhân, không chỉ là nhà huấn luyện. Thầy là một hệ quy chiếu. Soi vào đó, tôi thấy rõ mình đang sống thế nào và kinh doanh ra sao.
Kinh doanh là phong cách sống. Bạn sống cẩu thả, doanh nghiệp sẽ mong manh. Bạn sống kỷ luật, doanh nghiệp sẽ có cấu trúc. Bạn sống để chứng minh, doanh nghiệp sẽ nặng nề. Bạn sống để tạo giá trị và cho đi, hệ thống sẽ bền vững.
Và có lẽ, bài học lớn nhất tôi học được không nằm ở chiến lược marketing hay kỹ năng bán hàng. Nó nằm ở việc trở về với chính mình, chỉnh lại cách sống, rồi để kinh doanh tự nhiên phản chiếu điều đó.
Leave a Reply